انجمن پزشکان افغانستان

علوم طبی

اعجاز  میوه جات، غذا ها، و سبزیجات

 

انار معجزه طبیعت

همانطور که طبیب بزرگ , ابوعلي سينا در کتاب القانون خود نوشته است انار از میوه هایی است که تمام قسمت هاي ان خواص دارويي دارد.ابو علی سینا ذکر کرده است که گل انار خونريزي را بند آورده و لثه ها را تقویت مي کند، پودر انار زخم هاي کهنه و مزمن را معالجه مي کند و پوست درخت اناررا براي معالجه التهاب کبد، سرفه و زخم به کار می برده است. امروزه تحقیقات زیادی در مورد خواص انار و ترکیبات موجود در آن انجام شده است که موید اثرات مفید انار در پیشگیری و درمان بسیاری از بیماری ها می باشد. و بعلت وجود ترکیبات دارویی حتی از پوست آن در صنایع داروسازی استفاده می شود.

85% عصاره انار را آب و 10 % ان را قندهای ساده تشکیل می دهد همچنین , 1.5 % پکتین دارد که یکی از انواع فیبرها است ودر حفظ سلامت روده ها نقش دارد

انار منبع خوبی از ویتامین های B1 , B2 , ویتامین K و C می باشد . دانه های انار منبع خوبی از فیبر می باشند و حاوی چند نوع فیتواستروژن هستند.

انار منبع غنی ازانواع آنتی اکسیدانهای قوی می باشد . تمام بخشهای انار دارای مواد آنتی اکسیدانی هستند. نتايج حاصل از مطالعات اپيدميولوژيک نشان مي دهند که مصرف ميوه ها و سبزي هايي که حاوي ترکيبات پلي فنوليک هستند، به ميزان قابل توجهي از ميزان مرگ و مير ناشي از بيماري هاي قلبي و عروقي، سکته هاي مغزي و سرطان هاي مختلف مي کاهند. مواد آنتی اکسیدانی از طريق تخريب راديکال هاي آزاد حاصل از متابوليسم در بدن, تاثيرات مفید خود را اعمال می کنند. در سال هاي اخير مطالعات فراواني در زمينه تاثيرات بالقوه آنتي اکسيدان هاي پلی فنوليک در مجامع علمي مختلف انجام شده است که نتايج این مطالعات مزایای فراوان مصرف ميوه هايي که دارای رنگدانه قرمز هستند را نشان می دهد . انار، انگور قرمز و توت هاي مختلف قرمز رنگ , از جمله اين ميوه ها بشمار مي روند. انار در اين ميان به دليل دارا بودن مقادیر بالایی از اين ترکيبات بيشتر مورد توجه قرار گرفته است. خاصيت آنتي اکسيداني انار و همچنين خواص ضدتوموري پوست آن از جمله فوايد اين ميوه بشمار مي روند که توجه محققان در سراسر دنيا را به خود جلب کرده اند. ظرفيت آنتي اکسيداني اين ميوه بيشتر به دليل وجود تانن هاي قابل هيدروليز شدن مانند "پاني کالاجين" در ترکيب آن است. اين ماده که خاصيت آنتي اکسيداني بالايي دارد، بيشتر در پوست و قسمت هاي سفيد داخل آن يافت مي شود.. ترکیبات پلي فنوليک انار ، 15 تا 30 برابر در از بين بردن و خنثي کردن راديکال هاي آزاد موفق تر عمل مي کند و از اين رو خاصيت آنتي اکسيداني انار در مقايسه با انگور قرمز و چاي سبز تا سه برابر بيشتر گزارش شده است.

انار در پیشگیری از بیماریهای قلبی عروقی موثر است

تحقیقات بسیار زیادی انجام شده است و نتایج نشان داده است که انار با مکانیسم های مختلف در پیشگیری از اترواسکروزیز یا تصلب شرائین مفید است.

مقادیر بالای آنتی اکسیدان ها از اکسیداسیون کلسترول بد یا LDL در جدار عروق جلوگیری می کند. تجمع غیر طبیعی پلاکت ها ( سلولهای خونی که در انعقاد خون نقش دارند) نیز یکی دیگر از فاکتورهای ایجاد کننده اترواسکروزیز می باشد که انار از تجمع انها جلوگیری کرده و بدین ترتیب خطر تشکیل لخته خون و سکته و تصلب شرائین را کاهش می دهد.

همچنین برخی میوه جات مانند انار حاوی فرم طبیعی داروی اسپرین ,به نام سالیسیلات هستند که در کاهش حملات قلبی مفیدند.

وجود ترکیبات ضد التهابی در میو ها به ویژه انار سبب می شود که با عوامل التهاب ز ا در بدن که منشاء بسیاری از بیماریها می شوند مقابله شود. به طور مثال خاصیت ضد التهای انار از ایجاد اسیب به سلولها در نتیجه رادیکالهای ازاد جلوگیری می کند.

محققان حدس می زنند که این همه اثرات مفید تنها وابسته به وجود یک ترکیب خاص در انار نیست بلکه ترکیبی از مواد این خواص را ایجاد کره است.

انار نه تنها پیشگیری کننده حتی درمان کننده!!!

نه تنها انار در پیشگیری از بیماریهای قلبی عروقی موثر است بلکه می توان گفت در درمان بیماریهای قلبی نیز نقش دارد.

در مطالعه ای که در سال 2004 میلادی انجام شد نتایج نشان داد که مصرف روزانه انار در افراد با درجاتی از تنگی و گرفتگی شریان کاروتید در طول مدت زمان 3 سال باعث کاهش در ضخامت چربی درجدار رگ کاروتید در گردن شد. ضخامت چربی در برخی مناطق عروق در گردن با میزان گرفتگی عروق کرونر قلبی مرتبط هستند. مصرف مرتب انار با 30 % کاهش در ضخامت چربی در این مطالعه همراه بود.

انار به علت خواص ضد التهابی , در کاهش فشار خون مفید است. و در مطالعه حاضر مصرف انار به 20 % کاهش در فشار خون منجر شد. محققان با مشاهده چنین نتایجی بسیار امیدوار شده اند که بتوان از خواص درمانی طبیعی در درمان بسیاری از بیماریها استفاده کرد

نتایج دلگرم کننده ای از اثرات انار در درمان سرطان ها

به علت وجود مقادیر بالای انتی اکسیدانهای مختلف در انار محققان علاقمند شدند تا دریابند انار بر روی روند پیشرفت سرطان و پیشگیری از سرطانها چه تاثیری خواهد داشت؟ در مطالعه ای که در ژورنال تحقیقات بالینی سرطان به چاپ رسید محققان به نتایج مفیدی دست یافتند.

در این مطالعه که بر روی مردان مبتلا به سرطان پروستات انجام گرفت روزانه 1 لیوان اب انار به مردان مبتلا به سرطان پروستات داده شد. نتیجه آنکه روند پیشرفت سرطان کند شد و مدت زمان لازم برای دو برابر شدن شاخص انتی ژن اختصاصی پروستات (PSA) به 3 برابر زمان معمول و استاندارد افزایش پیدا کرد. جالب این که این افراد در این مطالعه از هیچ روش درمانی دیگری استفاده نمی کردند و تنها اب انار روی انها مورد مطالعه قرار گرفت. نتایج این بررسی چنان دلگرم کننده است که محققین را بر آن داشته تا با تحقیقات بیشتر به نتایج قطعی دست یابند. دکتر الن پن توک اورولوژیست و رئیس تیم تحقیقاتی اظهار امیدواری کرد که شاید در اینده میزان نیاز به دیگر داروها و شیمی درمانی که با خود عوارض جانبی جدی به همراه می اورد کاهش یابد او در ادامه عنوان کرد که احتمالا وجود ترکیبات انتی اکسیدانی که در عصاره انار موجود است بدن را در مقابل رادیکالهای ازاد محافظت کند و از اسیب سلولها جلوگیری کند. در گام بعد دکتر پن توک و همکارانش قصد دارند با مطالعات سلولی مکانیسمی را که در ان ترکیبات موجود در انار روی سلولهای سرطانی تاثیر می گذارند را کشف کنند. و شاید روزی در طی همین مطالعات راهی برای درمان سرطان پیدا شود. وجود الاجیک اسید در انار از راه های مختلف با سرطانی شدن سلولها مقابله می کند از جمله با اتصال به DNA از ایجاد تغییرات سرطانی در ان جلوگیری می کنند.و یا باعث افزایش تولید انزیم های تجزیه کننده ترکیبات سمی ایجاد شده در بدن می شود. مواردی وجود دارد که اثبات می کنند الاجیک اسید می تواند با تومورهای سرطانی مقابله کند

مصرف انار در بیماران دیابتی نه تنها بلا مانع است بلکه مفید نیز هست .

در افراد مبتلا به دیابت احتمال بروز بیماریهای قلبی عروقی و تصلب شرائین بسیار بالا می باشد. قند خون در مقادیر بالاتر از محدوده نرمال عامل بسیاری از مشکلات جدی می باشد.

بیشتر افراد مبتلا به دیابت یا با بی توجهی به دستورات دارویی و غذایی خود نسبت به عوارض دیابت بی توجهند و یا به علت ترس از عوارض دیابت و عدم اگاهی های کافی , خود را از مصرف اکثر مواد غذایی محروم می کنند. غافل از این که بسیاری از این مواد غذایی برای انها لازم و مفید است.

تحقیقاتی در زمینه مصرف انار بر روی وضعیت دیابت افراد مبتلا انجام شد. نتایج این تحقیقات نشان داد که انار با وجود 10 % محتوای قند نه تنها باعث افزایش قند خون در بیماران دیابتی نمی شود . بلکه در بهبود وضعیت قلبی عروقی انها , پیشگیری از وارد شدن صدمات ناشی از بالا بودن قند خون به قلب و عروق و اکسیداسون چربی ها در جدار عروق مفید است. و این مسئله انار را از بین دیگر میوه ها با اهمیت تر کرده است. افراد دیابتی میتوانند روزانه یک سروینگ از سهم میوه مصرفی خود را به انار اختصاص دهند . 2/1 انار متوسط معادل یک سروینگ میوه می باشد و بهتر است که به صورت میوه انار و همراه با دانه های آن مصرف شود تا اب میوه .

---

همه چيز در باره ماهي تن

 

ماهي ها بطور عموم جزء دسته غذاهاي پر خاصيت به حساب مي آيند و به خصوص در سالهاي اخيرو با افزايش نتايج مثبت حاصل از تحقيقات جايگاه مناسبي هم در برنامه غذاييروزانه افراد باز كرده اند.ماهي تن از آن غذا هايي است كه به دليل سادگي تهييه،در فهرست غذاهاي اغلب خانواده جاي دارد ، اما ماهي تن چه خواص ويژه اي دارد؟

انواع ماهي هاي تن Tuna Fish كه گاهي به غلط تن ماهي ناميده مي شوند ، زير مجموعه اي از خانواده بزرگ ماهي هاي اقيانوسي به نام Scombridae هستند و در زير شاخه Thunnus دسته بندي مي شوند . بعضي از انواع تن خون گرم هستند. بر خلاف انواع ديگر ماهي كه گوشت سفيد دارند ،ماهي تن گوشت صورتي يا قرمز تيره دارند. علت قرمزي گوشت اين نوع از ماهي ، ميزان زياد ميوگلوبين (پروتئين محتوي آهن در عضله )است از اين رو گوشت سفيد ماهي تن داراي پروتئين و ويتامين هاي بسياري است.ماهي تن منبع بسيار خوبي براي پروتئين ، مواد معدني نظير سلنيوم ،منيزيم و پتاسيم و همچنين ويتامين هاي

ب 1 ، ب6 ، ب3 است.

مهمتر از همه اين كه گوشت ماهي تن هم مانند گوشت بيشتر انواع ماهي ها ، سر شار از اسيد هاي چرب ضروري مانند امگا 3 است كه مصرف آن ضايعات پوستي و التهابات را كاهش داده و سرعت بهبود در بيماران قلبي را بالا ميبرد. اسيهاي چرب امگا 3 به طور كلي از مواد مغذي به شمار مي آيند كه حكم پيشگيري كننده از بيماري هاي مزمني نظير بيماري هاي قلبي- عروقي ،ديابت نوع دوم و برخي از انواع سرطان را دارند.

خوردن ماهي هاي حاوي امگا 3 براي كاهش بيماري هاي قلبي- عروقي بسيار مفيد است جرا كه اين ماده مغذي ميزان چربي خون (چربي هايي مانند كلسترول و تري گليسيريدها) را كاهش مي دهد؛ميزان كلسترول خوب يا HDL را افزايش ميدهد؛تجمع پلاكت را پائين مي آورد و از لخته شدن خون جلوگيري مي كند،با كاهش سلول هاي اندو تليال و توليد مشتقات پلاكت عامل رشد ، از ضخيم شدن رگ ها جلوگيري مي كند؛ فعاليت ديگر مشتقات شيميائي سلولهاي ديواره رگها كه باعث آرامش و باز شدن رگها مي شود را افزايش مي دهد؛ توليد مواد پيام آورنده هاي شيميائي بنام سيتوكسين ها را نيز كم مي كند،موادي كه در واكنش التهاب مربوط به سختي رگ ها نقش دارند.

ماهي تن از جهت ديگري هم براي بيمارين قلب مفيد است چرا كه با دارا بودن ويتامين ب 6 ،سطح همو سيستئين خون را پائين مي آورد و از آسيب به ديواره رگ پيشگيري مي كند .انجمن قلب آمريكا براي بيماران مبتلا به تري گلسيريد بالا و فشار خون بالا ، مصرف دو بار در هفته ماهي هاي حاوي امگا 3 نظير ماهي تن را توصيه مي كند .چرا كه در تحقيقات اين انجمن در سال 2005 ،به ميزان 6/6 درصد كاهش تري گلسيريد در گروه مصرف كننده ماهي هاي امگا 3 اتفاق افتاده.مصرف ماهي تن براي مبتلايان به ديابت نوع دوم هم سودمند است البته بهتر است كه اين بيماران از انواع تازه يا قوطي شده در اب به جاي روغن دار استفاده كنند. همچنين خوردن ماهي غني از امگا3 مانند ماهي تن ، حداقل هفته اي دوباراز پيشرفت گرفتگي رگ ها در زنان ديابتي پس از يائسگي آنان جلوگيري مي كند مصرف ماهي تن براي دانش آموزان به خصوص در ايام امتحانات هم بسيار توصيه مي شود ؛ چرا كه عملكرد مغز را افزايش مي دهد .

مضرات :

ماهي تن از جمله ماهي هايي است كه علاوه بر مواد مفيد مانند فسفر و يد از ميزان جيوه قابل توجهي هم برخوردار است و چنانچه به مقدار زياد مصرف شود احتمال بروز برخي بيماري ها از جمله بيماري خاي عصبي را افزايش ميدهد.

جيوه از عناصر سنگين به شمار مي رود و استفاده زياد آن براي بدن حكم مواد سمي را دارد.اين عنصر با آنزيم هاي دروني بدن تركيب و مانع از عمل آنها مي شود.تجمع جيوه در بدن منجر به اختلالات شنوائي ،لرزش عضلات ،بروز بي حسي عمومي و برهم خوردن متابوليسم دروني مي شودو از همه مهم تر اينكه جيوه عملكرد سيستم عصبي را مختل مي كند و به رشد بافت مغزي آسيب جدي مي رساند. به همين دليل مصرف زياد تن ماهي براي مبتلايان به بيماري هاي مغزي و عصبي و همچنين كودكان و مادران باردار توصيه نمي شود؛ زيرا سيستم مركزي و عصبي جنين را كه به سرعت در حال رشد است تحت تاثير قرار مي دهد.

در همين راستا سازمان استاندارد غذايي انگليس از سال 2003 قانون محدوديت مصرف ماهي تن براي زنان باردارو شيرده وضع كرده است كه بر اساس آن زنان باردار و شيرده نبايد بيشتر از دوقوطي متوسط در هفته ماهي تن مصر كنند.

جالب است بدانيد كه با وجود نقش پيشگيري كننده اي كه مصرف به اندازه ماهي تن در برابر سرطان دارد، نتيجه تحقيقي كه در سال 2003 در آمريكا منتشر شده نشان مي دهد :مصرف زياد وبيش از اندازه ماهي تن ، به دليل همراه داشتن جيوه ،احتمال بروز برخي از بيماري ها مانند سرطان را افزايش مي دهد.

روش استفاده:

با توجه به انچه گفته شد بهتراست براي استفاده مناسب از مواد غذايي بيشتر از دوتا سه بار در هفته از انواع ماهي استفاده نشود و همچنين برنامه غذايي مان فقط شامل يك نوع ماهي نباشد ،بلكه در مصرف ماهي ها هم تعادل و تنوع را در نظر بگيريم.

ماهي هاي رودخانه اي و دريايي به طور طبيعي بسيار مفيدتر از ماهي هاي كنسرو شده با مواد نگهدارنده هستند،اما باز هم در مقايسه با مصرف غذاهاي آماده و فست فودها ،كنسرو ماهي الويت دارد؛به شرط آنكه سلامت آن تضمين شده باشد و در كنار آن سبزي هاي تازه هم استفاده شود.

از سوي ديگر تاريخ مصرف كنسرو ماهي تن نكته مهمي است كه نبايد آن را ناديده گرفت.كنسرو تن ماهي در صورت نگهداري در شرايط نامناسب يا سپري شدن تاريخ مصرف به سرعت فايد مي شود و اين نكته مي تواند ناراحتي هاي گوارشي بسيار جدي در بدن ايجاد كند يا در مواردي شديدتر سبب مرگ شود.طبق توصيه كارشناسان حتما بايد كنسرو را با قوطي ،20 دقيقه در آب جوشاند و سپس مصرف كرد تا احتمال مسموميت با آن به حداقل برسد.همچنين اگر كنسرو تن متورم يا ضربه خورده باشد بايد از مصرف آن خودداري كرد.

 

 

باقالي

باقالي كه در گروه سبزي جات نشاسته اي قرار دارد و البته برخي از متخصصين آن را در گروه حبوبات جاي مي دهند؛ به عنوان یكی از منابع غذایی فیبر و پروتئین شناخته شده است. مطالعات نشان داده‌اند 100 گرم باقلا، حاوی 26 گرم پروتئین است .البته مانند ساير پروتيين هاي گياهي ، فايل پروتييني اين ماده غذايي نيز كامل نيست و براي جبران اسيدهاي آمينه ضروري كه باقلا فاقد آن است بايد آن را با يكي از مواد غذايي گروه غلات همراه كرد. در ايران پخت باقالي پلو اين منظور را بر آورده مي كند.اسيدهاي آمينه ضروري اسيد هاي آمينه اي  هستند كه بدن قادر به ساختن آنها نيست و بايد از طريق مواد غذايي مصرفي در اختيار بدن قرار گيرند.

علاوه بر پروتئین، كلسیم و پتاسیم این ماده غذایی نیز بالاست، به این ترتیب كه در هر 100 گرم از آن 100 میلی‌گرم كلسیم و 109 میلی‌گرم پتاسیم دارد كه می ‌تواند از ابتلا به پوكی استخوان جلوگیری كرده و به كنترل فشار خون بالا كمك كند.

به علاوه وجود فيبر زياد در اين ماده غذايي تمام فوائد مصرف فيبر غذايي را به همراه خود براي سلامت بدن به ارمغان مي آورد.

تركيب مواد مغذي در باقلا

در صد گرم دانه باقلا سبز و خام مواد زير موجود است :

پروتئين: 8/4 گرم، نشاسته : 15/8 گرم ، كلسيم: 28 ميلي گرم، فسفر: 155 ميلي گرم، آهن: 2/2 ميلي گرم، سديم: 40 ميلي گرم، پتاسيم: 470 ميلي گرم ،ويتامين آ: 220 ميلي گرم، ويتامين ب 1: 0/3 ميلي گرم، ويتامين ب 2 : 0/18 ميلي گرم، ويتامين ب 3 : 1/5 ميلي گرم، ويتامين ث: 30 ميلي گرم

با توجه به محتواي نشاسته اي باقلا افرادي كه به ديابت مبتلا هستند بايد از مصرف زياد آن خودداري كنند. به علاوه كساني كه به بيماري فاويسم (نوعي حساسيت غذايي كه به علت نداشتن يك آنزيم خاص در بدن به وجود مي آيد و ممكن است كشنده باشد )مبتلا هستند بايد آن را به صورت خام مصرف نكنند.

نگهداري

باقلاي مرغوب، سبز رنگ و محل دانه در داخل غلاف فاقد فضاي خالي است. پوست دانه بايد سبز باشد نه سفيد. اگر دانه باقلا سفت و رنگ آن زرد باشد، کيفيت باقلا پايين است.

براي فريز كردن باقالي كه معمولا براي دسترسي در بقيه ايام سال انجام مي شود و براي حفظ رنگ و كيفيت آن از روش بلانچينگ استفاده مي شود. در اين روش با استفاده از شوك حرارتي، آنزيم هاي موجود در اين دانه ها را غير فعال مي كنند. در اين روش ابتدا دانه ها را به مدت 2 تا 3 دقيقه در آب جوش فرو مي برند ، سپس آن را بلافاصله در معرض آب سرد قرار مي دهند. همواره توصيه متخصصين مصرف مواد غذايي به صورت تازه است زيرا در اين حالت بهترين كيفيت ماده غذايي از نظر ارزش تغذيه اي وجود دارد. اما اگر از ويتامين هاي حساس مانند ويتامين Cصرفنظر كنيم بخش از مواد مغذي موجود از جمله مواد معدني را مي توان در فصول ديگر از اين سبزي هاي نگهداري شده دريافت كرد

 

 

شاتوت با طعم زندگي  

توت‌ها از بهترین میوه‌ها هستند که نه تنها طعم بسیار عالی دارند، بلکه حاوی فیتوکمیکال‌ها هستند که شگفتی می‌آفرینند و موجب بهبود و تعدیل سلامت می‌شوند.

توت‌ها دارای فیبر بالا و قند نسبتا پایینی هستند، بنابراین اگر در حد متعادل مصرف شوند، موجب تغییرات شدید انسولین نمی‌شوند.

بهترین طریقه مصرف توت به صورت طبیعی و خام است، چرا که حرارت دادن و فریز کردن آن، به آنتی‌اکسیدان‌های آن آسیب می‌زند؛ البته بعضی از آنتی‌اکسیدان‌ها حتی پس از حرارت دادن و فریز کردن باقی می‌مانند. انواع گوناگون توت دارای مقادیر متفاوت از مواد مغذی هستند. شاتوت یکی از انواع توت‌هاست.

با داشتن مواد مغذی مختلف شاتوت به‌عنوان یک میوه سلامت مطرح است.

وجود این مواد مغذی و نقش هم‌افزایی این مواد مغذی بر یکدیگر سبب شده است تا این میوه به‌عنوان منبعی خوب برای تامین نیاز روزانه به ریزمغذی‌های گوناگون مورد توجه قرار گیرد.

شاتوت و سلامت

محققان انجمن تغذیه آمریکا، شاتوت را در مقایسه با 40 نوع میوه تازه دیگر، به عنوان اولین میوه از نظر فعالیت آنتی‌اکسیدانی قرار داده‌اند که دارای فیتوکمیکال‌های قوی مانند آنتوسیانین است. آنتوسیانین رنگدانه‌ای است که رنگ سیاه شا‌توت از آن ناشی می‌شود.

شا‌توت خواص مفیدی برای سلامت دارد، از جمله جلوگیری از عفونت‌های دستگاه ادراری، سرطان، بیماری‌های وابسته به سن و حملات سکته مغزی.

شاه‌توت از ساخته شدن کلسترول بد که به بیماری‌ها و حملات قلبی منجر می‌شود، جلوگیری می‌کند. علاوه بر این، شاه‌توت دارای ویتامین‌هایA ، C و املاح روی، پتاسیم، آهن، کلسیم و منیزیم است.

سایر آنتی‌اکسیدان‌ها و فنول‌های موجود در شاتوت شامل موارد زیر هستند: الاژیک اسید، روتین، گالیک اسید، هیدروکافئیک اسید، پی کوماریک اسید سینامیک و آنتی‌اکسیدان‌های مشهور که آنها را به خوبی می‌شناسیم یعنی ویتامین‌های A و C.

وجود انواع آنتی‌اکسیدان‌های گوناگون در شاتوت، «درجه ظرفیت جذب رادیکال‌های آزاد» آن را که یک شاخص اندازه‌گیری تاثیر مواد غذایی در پیشگیری از سرطان‌ است، به رقم 5350 در هر صد گرم رسانده است. این شاخص برای زغال‌اخته حدود 9350، برای تمشک حدود 12 هزار و برای سیب عدد 3100 است.

محتوای متعادل تانن موجود در شاتوت به استحکام جداره رگ‌ها کمک کرده و از خون‌ریزی‌های پوستی جلوگیری می‌کند.

مصرف این میوه در موارد التهاب روده‌ای کمک‌کننده است.

مصرف منظم این میوه فرآیند پیرشدن را کند می‌کند و به دلیل وجود خاصیت ضد باکتریایی آن، به بهبود شرایط اسهال ناشی از باکتری‌ها کمک می‌کند.

مصرف عصاره شاتوت در افراد دچار واریس سبب کاهش نشت دیواره نازک رگ‌های خونی می‌شود. این عصاره دارای آنتی‌اکسیدان‌هایی به نام آنتوسیانیدین است. آنتوسیانیدین‌ به بهبود بافت پیوندی آسیب دیده کمک می‌کند. مصرف میوه شاتوت نیز اثر مشابهی در رفع این مشکل دارد.

پژوهشي از ايران

به گزارش شبکه خبر، گروهی از پژوهشگران دانشگاه علوم پزشكی لرستان طی پژوهشی دریافته‌اند که استفاده از عصاره برگ‌های زیتون و شاتوت در كاهش كلسترول خون و جلوگیری از رسوب چربی در رگ‌ها نیز تاثیر به سزایی دارد.

نتایج این بررسی نشان می‌دهد، مصرف عصاره دانه شنبلیله به همراه عصاره برگ‌های شاتوت و زیتون، اثر آنها را در كاهش كلسترول خون افزایش می‌دهد.

تولید و نگهداری

اگرچه میوه‌هایی مثل شاتوت در گستره وسیعی‌ از مناطق جغرافیایی كشور به بار می‌نشینند، مشكلات موجود در پرورش و برداشت این میوه‌ها سبب می‌شود كه مقدار آنها برای استفاده در مصارف تولیدی كافی نباشد.

وجود مواد مغذی مفید در شاتوت، این میوه را به یک میان وعده عالی تبدیل کرده است. در صورتی که شاتوت تازه به سرعت فریز شود، می‌تواند مواد مغذی خود را به خوبی حفظ کند.استفاده از روش سرد کردن سریع برای حفظ مواد مغذی این میوه در کشور‌هایی مانند آمریکا و کانادا به کار گرفته می‌شود.

 

 

کلیاتی درباره میوه به 

میوه بـِه دارای گوشت خشک و کرکی است که طعمی ترش و تقریباً گس دارد .میوه رسیده زرد رنگ ، گرد و یا به شکل گلابی است و در سطح آن پوشیده از کرک بوده و دارای طعمی مطبوع ، شیرین و یا کمی ترش است.. با این حال وقتی به پخته می‌شود بو و طعمی بسیار خوش دارد. برای کمپوت مناسب است و بصورت مربا و مارمالاد نیز کاربردی عالی دارد.

تا آنجا که مي‌توانيد درشت ترين ميوه را انتخاب کنيد. ميوه‌ها بايد سفت باشند و در صورتي که قسمتي از آن ضربه خورده باشد به دليل فعال شدن آنزيم‌ها  قهوه‌اي رنگ مي‌شود. به همين دليل بايد حمل و نقل آنها با دقت کافي انجام شود. «به» مثل سيب ممکن است سبز کم رنگ يا مانند يک سيب طلايي زرد باشد.معمولاً به اول فصل سبزتر و به آخر فصل طلائی تر می باشد اما هر دوی آنها آماده طبخ هستند. مي‌توان آن را در يخچال به مدت يک تا دو ماه نگهداري کرد پیشنهاد می‌شود به را همانند سیب در یخچال نگهداری کنید اما برای جلوگیری از فساد آنها را داخل چیزی بپیچانید.

به‌های عطری کوچک‌تر دارای پرزهایی روی پوستشان هستند که پس از شستن میوه به راحتی از بین می روند. مانند سیب و گلابی ، به را نیز می‌توان پوست کند و هسته آن را خارج نمود. طبخ به موجب بهتر شدن طعم آن می‌شود.

خواص تغذیه ای میوه به:
به سرشار از ویتامین‌های A و B و املاح آهکی و تانن است از این رو برای مبتلایان به بیماری سل غذای مطلوبی است.. به دارای پروتیین ، کربوهیدرات ، لیپید و آب است .میوه به منبع عالي ويتامين C است. زماني به منبعي از يک ماده مغذي منبع عالي گفته مي‌شود که 20درصد يا بيشتر از نياز روزانه به آن ماده مغذي در صورت مصرف تامين شود. اين ميوه به دليل داشتن فيبر فراوان فراهم کننده بخش مهمي از نياز روزانه به فيبر رژيمي است. فيبر با افزايش حجم مواد دفعي به سلامت دستگاه گوارش کمک مي‌کند. طعم گس به دليل تانن زياد موجود در است.

تركيبات شيميايي: يک ميوه متوسط «به» به اندازه 90 گرم شامل 52 کيلو کالري انرژي است و 37/0 گرم پروتئين،  08/14 گرم کربوهيدرات، 09/0 گرم چربي و 7/1 گرم فيبر رژيمي دارد.

آنفلونزای خوکی (H1N1) چیست؟

 

اولین بار در جهان، مریضی آنفلوانزای خوکی در سال ۱۹۱۸ و ۱۹۱۹ گزارش شد که دنیا درگیر جنگ جهانی اول بود. موارد مشکوک آن ابتدا در هسپانیا دیده شدند، اما سپس امریکا نیز به ویروس این بیماری آلوده شد و در نتیجه ۵۰۰ نفر قربانی آن شدند.آنفلوانزاى خوکی ( Swine flu) یك مریضی تنفسى خوك‌ها است که توسط ویروس آنفلوانزاى نوع H۱N۱ ایجاد می شود .

A- علایم مریضی

علایم مرض (آنفولانزاى خوكی) در انسان ها مانند علایم آنفلوانزاى فصلى انسان است. حمله ناگهانى این مرض باعث تولید تب، بی حالی، در خود فرورفتن، بى اشتهایى و سرفه كردن میگردد . همچنین تعدادی از افراد آلوده با آنفولانزاى خوكی دچار سردرد، سرماخوردگی، گلودرد، درد عضلات و  مفاصل، عطسه زدن‌، ناراحتی تنفسی، سرخ شدن گلو یا التهاب ان و آبریزی از بینی می گردند . در مواردی نیز تهوع، و استفراغ و اسهال نیز گزارش شده است .

B- راههای انتقال و شیوع

آنفلوآنزای خوکی از طریق دهن و بینی منتقل می شود و یک مریضی طرق تنفسی است با این همه دانشمندان هنوز نمی دانند که نمونه تازه H1N1 که در مکسیکو پیدا شده، چگونه به انسان انتقال یافت.
ویروس‌هاى آنفلوانزا خوکی می تواند به طور مستقیم از خوك‌ها به انسانها سرایت کند . آلودگى انسان با ویروس‌هاى انفلوانزای خوكی در هنگامی که انسانها در مراکز نگهداری و پرورش خوک ها کار میکنند زیاد تر دیده میشود.
همچنین انتقال انسان به انسان آنفولانزاى خوك مى تواند اتفاق بیفتد . این به همان طریق آنفلوانزاى فصلى انسان ها اتفاق می افتد و انتقال انسان به انسان اساساً رو در رو و به وسیله سرفه كردن یا عطسه انسانها ی آلوده با ویروس آنفلوانزا اتفاق می افتد .
مردم با دست زدن به چیزهایی که با ویروس‌هاى انفلوانزا خوکی آلوده است و سپس دست زدن به دهانشان ممكن است مصاب شوند .
بر اساس اعلان مركز وقایوی از بیماری های ساری ایالات متحده، آنفلوانزای خوكی از راه مواد غذایی منتقل نمی شود.

C- راههای تشخیص

براى تشخیص دادن انفولانزای خوکی موجودیت اعراض و علایم مریضی و تست های آزمایشی خون کافی است. اما قابل یادآوری است که در 3 تا 4 روز اول به هیچ وجه شخص مصاب از خود اعراض و علایمی نشان نمیدهد.
D- راههای وقایوی یا واکسیناسیون
ویروس‌هاى H۱N۱ آنفولانزاى خوك بسیار متفاوت با ویروس‌هاى H۱N۱ انسان است ، بنابراین، واكسین‌های مورد استفاده براى انفلوانزاى فصلى انسان براى جلوگیری از مصابیت به ویروس‌هاى H۱N۱ آنفولانزاى خوكی در بدن انسان معافیت ایجاد نمی کند. بنابراین تا زمان تهیه واکسین این نوع آنفلوانزا صرفا می توان به توصیه های دوکتوران و مراکز صحی عمل کنند.
داکتران در پاسخ به این سوال كه هر فرد چطور می‌تواند از خود و فامیلش در برابر این بیماری مراقبت كند، اظهار می دارند: در حال حاضر باید مراقبت های معمول را برای جلوگیری از آنفلوآنزا را انجام داد كه شامل پوشاندن جلو دهان و بینی در هنگام عطسه و سرفه كردن با یك دستمال كاغذی كه باید پس از مصرف حتما دور انداخته شود و مخصوصا از عطسه كردن در كف دست باید خود داری شود. دستهایتان را باید مرتب بشویید و در صورت نبودن آب و صابون از ژل پاك كننده استفاده شود. اگر هم بیمار شده‌اید در خانه بمانید.و موارد ذیل را مراعات نماید.

1- دستهای خود را مرتباً بشویید:

 ذرات و قطرات کوچک ناشی از سرفه و عطسه بیماری را منتقل می کنند. این ذرات به دستهای ما منتقل می شوند و بعد هر چیزی را که ما لمس کنیم آلوده کننده می شود.
راه صحیح دست شستن : به غیر از پشت و روی دستها و انگشتان ، زیر ناخنها ، بین انگشتان تان را نیز خوب بشوید.

2- وقتی عطسه یا سرفه می کنید دهان خود را بپوشانید :

اگر دستمال ندارید از بازو یا آرنج خود استفاده کنید.

3- در خانه استراحت نمایید:

 اگر بیمار هستید در خانه بمانید و همیشه دستهای خود را بشویید تا دیگران را آلوده نکنید.

4- لطفا  روی خود را لمس نکنید:

 بخصوص با دستهای خود غشاهای مخاطی ( چشم- دهان - بینی ) خود را دست نزنید چون این  ویروس از این راه ها داخل وجود انسان میگردد.

5- از افراد بیمار دوری کنید.

6- توصیه های سازمان صحی جهانی درصورت مصابیت به مریضی: درخانه بمانید، استراحت بسیار، مصرف مایعات فراوان، پوشاندن دهان و بینی خصوصأ هنگام سرفه و عطسه، شستشوی مرتب دستها با آب و صابون، آگاه کردن افراد خانواده و فامیل از بیماری خود، مراجعه به داکتر در صورت شدت گرفتن علائم ؛ مانند نفس تنگی ، ضعف و خستگی شدید، سردرد و سرگیجه شدید، استفراغ و تهوع غیر قابل کنترول.

E- ادویه های موثر برای تداوی این مرض:

 ادویه های “Tamiflu” و “Relenza” از جمله دوای های رایج و خیلی موثر برای مقابله با آنفلوانزا خوکی هستند.و خوشبختانه این ادویه در کلینیک روشن موجود مبیاشد.

F- وضعیت اطفال:
مریضی آنفلوانزای خوکی در بین تمامی سنین شایع است. به علت ضعیف بودن سیستم معافیت بدن اطفال این مرض بیشتر میباشد. البته لازم به ذکر است که هیچ گونه شواهدی مبنی بر اینکه آنفلوانزای خوکی در کودکان کشنده تر از سایر سنین باشد، وجود ندارد اما طبق گزارش سازمان صحی جهان میزان شیوع این مریضی در بین افراد نوجوان بین 12 تا 17 سال بسیار بیشتر است.
شایان ذکر است که مراقبت هایی از قبیل مراجعه سریع به داکتر در صورت مشاهده اولین علائم آنفوانزای خوکی در نزد اطفال تان از میزان خطر این مریضی کاسته است. همچنین اگر طفلی به آنفلوانزا مبتلا شد باید در خانه بماند و  مراقبتی مانند برخورد با سایر آنفلوانزاها با وی صورت گیرد. باید مقدار زیادی مایعات بنوشند و در استراحت کامل به سر ببرند. با دستورات  داکتر خود گوش بدهند. البته مصرف آنتی ویروس برای اطفال تنها در صورتی موثر خواهد بود که فقط 48 ساعت از شروع علایم اولیه مریضی گذشته باشد. و این انتی ویروسها چون دارای عوارض جانبی زیادی هستند پس تحت نظر داکتر باید اشتفاده گردد.

G- شیوع و مصابیت این مریضی در افغانستان

قرار اخرین امار ایکه از طرف وزارت صحت عامه منتشر گردید است به تعداد 306 نفر تا به حال در شهر کابل تثبیت گردیده است . تعداد واقعات آن روز به روز زیاد میشود.

 

آیا گاهی به ارزش خواب فکر کرده اید ؟

نوشته : داکتر جلیله سلیمی - سویدن

خواب نیاز مبرم و اساسی زندگی است . همه انسانها تقریبا یک سوم زندگی خود را در خواب سپری میکنند .

خواب خوب متعلق به زندگی خوب است. ما میخوابیم برای اینکه  بدن ما استراحت کند و آرامش خود را باز یابد .  در جریان خواب بدن خود را آزاد میسازد . عضلات بدن خود را سست و رها ساخته و در حالت آرامش کامل قرار میگیرند هورمون ها متلاشی شده و حافظه  خود را مرور کرده و به خود نفوذ میکند واطلاعات تازه را به مغز میفرستد .

 با خواب خوب شخص میتواند خود را برای تقاضا های زندگی روز بعد  بیشتر آماده بسازد

ممکن شما به سختی  بخوابید و یا هم در جریان خواب چندین بار بیدار شوید و دو باره  خوابیدن تان مشکل شود . اگر شما خواب کوتاه دارید و با این خواب بدن تان آرامش خود را باز یافته است  ممکن نیست نگران باشید  چون بدن شما با این خواب کوتاه  استراحت کرده است .  اگر شما احساس میکنید هنوز کسالت دارید و ناراحت هستید این میتواند یکی از فکتور های اساسی در اختلالات خواب شما باشد.

برای اینکه بهتر بخوابید شما باید در باره خواب نارمل آگاهی  کامل داشته باشید و یا هم عادت خوابیدن خود را درک کرده باشید که در چی حالت های خواب شما مختل میشود .

بسیاری وظایف مهم و اساسی بدن مربوط به  خواب خوب و راحت میشود و خواب انسان را اصلاح ساخته و برای کار . تعلیم و اموزش  آماده میسازد.

 مقاومت انساج بدن را در مقابل حوادث بیشتر میسازد. خواب ساعت بیولوژیکی بدن است  که میداند ما باید چی وقت بخوابیم و چی ساعتی بیدار شویم که این رهبری را از قسمت مرکز مغز بنام هایپوتلموس دریافت میدارد .

وقتی بدن خود را برای خواب آماده میسازد . این زمان است که این فرمان را از هایپوتلموس  دریافت میدارد. این حالت است که بدن دیگر نمیخواهد به فعالیت روزمره ادامه بدهد . میخواهد به زمین به حالت آرامش دراز بکشد . در این حالت  درجه حرارت  بدن به صورت اتوماتیک پایان تر از زمان بیداری میشود و شخص خود را خسته احساس میکند . پس بسیار مهم است که وقتی بدن تان این فرمان را دریافت میکند باید با او هماهنگ باشید و ریتم بدن تان را تعقیب کنید در غیر آن بدن شما با شما ناسازگار خواهد شد انوقت است که  حتی نا سازگاری بدن شما موجب بی نظمی در تمام زندگی تان خواهد شد .

خواب حالت غیر فعال شدن تمام بدن نیست . در جریان خواب ما پنج مرحله را سپری میکنیم که بنام سیکل خواب یاد میشود .

 

مرحله اول خواب: شما به بستر دراز کشیده اید و خود را خواب آلود احساس میکنید که این مرحله خواب یک مرحله بین خواب و بیداری است . در این مرحله بدن هنوز استراحت نکرده است .

 

مرحله دوم خواب: شما خوابیدید ولی به آسانی بیدار میشوید . خواب شما از اینجا آغاز میشود ولی بدن هنوز بیدار است و در مقابل خواب جواب نداده است. ممکن است بعد از نیم ساعت بدن شما به صورت کامل بخوابد .

 

مرحله سوم خواب: خواب عمیق :حالا بدن به صورت کامل استراحت کرده است و آرامش یافته است استراحت بدن اینجا آغاز میگردد. عضلات  خود را سست و رها میسازند .و شخص گیج میشود. حالا  به آسانی بیدار نمیشوید و افکار شبگردی را آغاز میکنید .

حالا برای بیدار شدن از خواب عمیق یک زمان در کار است شخص نمیتواند دفعتا از خواب عمیق بیدار شود . خواب عمیق فقط 10 تا 15 فیصد تمام خواب شبانه را تشکیل میدهد .

 

مراحل چهارم و پنجم خواب :مراحل  است که ما خواب میبینیم که این حالت هم بیشتر در جریان خواب عمیق و یا در مراحل آخر خواب عمیق صورت میگیرد. جنبش و حرکت در چشم ها دیده میشود .

در جریان خواب دیدن حرکات  چشم سرعت مییابد . اگر شما شخص را در حالت خواب میبینید که چشمش حرکت میکند در جریان خواب دیدن است .ولی وقتی بیدار میشوید شما  فقط قادرید که آخرین خواب خود را بیاد بیاورید . که این خواص همه انسانها است نمیتوانند همه خواب های که در طول شب میبینند به یاد بیاورند فقط آخرین خواب خود را میتوانند به خاطر بسپارند.

 

چی مدت ما باید بخوابیم:

 خواب اشخاص بالغ فقط 6  الی 9 ساعت در یک شبانه روز  به حالت نورمال است . ولی  مدت خواب ممکن است در میان اشخاص مختلف  ود ر حالت های مختلف فرق داشته باشد . ولی در هر صورت باید شخص در یک شبانه روز 6 الی 9 ساعت باید خواب نارمل داشته باشد .

نوزادان در یک شبانه روز تقریبا 20 ساعت میخوابند که این حالت نور مال است.

با بزرگ شدن سن خواب به تدریج کم میشود ولی در جریان نوجوانی یک بار دیگر خواب به انسانها غلبه میکند و ضرورت انسانها به خواب  در این سن بیشتر میگردد

چون در سن نوجوانی پیشامد هاو فعالیت های به دلیل متلاشی شدن و فعال شدن هورمون های بزرگ اتفاق میافتد که   بیشتر به صورت اتوماتیک این فعالیت ها و اتفاقات در جریان خواب  صورت میگیرد.

وقتی سن بزرگ میشود خواب کمتر میشود چون نیاز به خواب کمتر میشود .  تمام انسانها وقتی به سن بزرگسالی میرسند یک تغییر اساسی را در خواب خود احساس میکنند که این حالت برای تمام انسانها یکسان است . خصوصا کسانی که در مراحل  نزدیک پیری میرسند این حالت بیشتر اتفاق میافتد. که بعدا خود به خوبی احساس کرده با این حالت  عادت میگیرند .

انسانها را نظر به خواب شان میتوانیم به دو گروپ  مردم تقسیم نماییم.

 

1_انسانهای سحر خیز : شب زود میخوابند و صبح وقت بیدار میشوند

2_ انسانهای بیدار شب که شبها تا ناوقت شب بیدار میمانند و بعدا روز میخوابند.

 

 انسانهای کهن سال  اغلبا خواب سنگین ندارند و آسانتر از جوانان از خواب بیدار میشوند.

 در طول سال های کهن سالی شخص شاید به طور کامل خواب عمیقش را از دست بدهد و  ساعات بیداری اش بیشتر شود

زود بیدار شدن کهنسالان کدام اختلال خواب را حکایه نمیکند . ولی اگر این زود بیدار شدن در جوانان باشد اختلال خواب گفته میتوانیم

بسیاری ها از بیدار خوابی و زود بیدار شدن از خواب در صبح بسیار راضی اند .

ولی اگر شخص خواب خود را در طول شب تکمیل کرده باشد و صبح زود از خواب بیدار شود اختلال نیست ودر غیر آن این حالت را هم  اختلال خواب  گفته میتوانیم چون شخص معیار خواب شبانه روزی خود را تکمیل نکرده است.

 

کدام اشخاص بیشتراختلال خواب   دارند?

اشخاص مریض;  پرابلم های خواب انها میتواند مربوط به حالات روانی  . جسمی  باشد

مثلا شخصی اگر دردی در یکی از اعضای بدنش داشته باشد و یا هم تشنج عضلی داشته باشد نمیتواند درست بخوابد

تپش قلب و یا هم حرکات نا منظم قلب و اختلالات قلبی . فلج مغزی. مریضان پارکینسون )  مریضان که لرزه در بدن شان دارند(  و یا هم عوامل نگرانی در خواب میتواند گاهی به سیستم کلیوی هم ارتباط داشته باشد که این عوارض شخص را مجبور میکند که در طول شب چندین بار برای ادرار کردن از خواب بیدار شود و بعدا به زودی نخوابد همین سان  بسا امراض و اختلالت که بدن شان را اذیت میکند  میتوانند اختلالات در خواب انها وارد نماید.

برای رفع این معضله اولا باید در معالجه اسباب بیخوابی  اقدام نمایید تا اخذ دواهای خواب آور.  اخذ دوا های خواب آوربه زمان طولانی چندان موثر تمام نخواهد شد و سبب اعتیاد  میشود .

 

آیا شما خود به خوبی میدانید که خوب نخوابیده اید?

اشخاص که معلومات کافی در مورد خواب نارمل ندارند  و یا هم تجربه کافی از تغییر در خواب ندارند مشکل است بدانند که بلاخره چقدر خوابیده اند . برای اینکه در این مورد بدانید خود را آزمایش کنید

در طول شب چند بار از خواب بیدار شدید ?

چی طور خوابیدید?

آیا خواب شما عمیق بود و خواب دیدید?

کیفیت خواب شما چگونه بود بعد ار بیدار شدن سر حال و راضی و خوشحال

 هستید ?

این سوال های است که خود تان باید به آن جواب بدهید و خواب خوب خود را بدانید

 

تمام انسانها در طول شب به دقایق کوتاه بیدار میشوند که دو باره به زودی به خواب میروند این لحظات را هیچ کس نمیتواند به خاطر بسپارد . ولی انهایی که در طول شب بیدار میشوند و به دقایق طولانی خوابیده نمیتوانند  را میتوان اختلال در خواب نامید که بعضا این حالت ها شدید شده و  نمیتوانند  تا صبح بخوابند.

 بعضی ها به ساعات معین خواب نارمل داشته اند ولی وقتی بیدار میشوند یک اختلال در خواب خود احساس میکنند این مر بوط به بیدار شدن و یا هم اختلال در خواب انها در هنگام بیدار شدن از خواب است . که باید متوجه این امر هم باشند .

 

چرا به سختی میخوابید ?

آیا شما مشکل حل نشدنی در زندگی دارید که از آن رنج میبرید?

وضیعت زندگی شما چگونه است?

اگر شما در جریان روز بسیار راحت بودید و خوابیدید در جریان شب  خواب شما خوب نیست اگر در جریان روز کار های را انجام داده اید انرژی را مصرف کرده اید مانند ورزش و پیاده رفتن و حالت های که عضلات شما را سست و بیحال کرده است .

این بسیار مهم است که شما در جریان روز خود را خسته احساس  میکنید و یا فعالیت زیاد داشته داید و انرژی زیاد مصرف کرده اید  و یا هم در جریان روز بسیار نگران و خسته بودید

پس این بدن شما است که به شما فر مان میدهد که دیگر مزاحم من نشو  زود بخواب . اگر به فرمان بدنت احترام نگذاری و نخوابی و  مطابق دستورات او عمل نکنی  با تو نا سازگار خواهد شد و این ناسازگاری بدنت موجب عدم تعادل در زندگی ات خواهد شد . اینجا است که دیگر نظم از زندگی رخت بر میبندد. شاید خود تان هم گاهگاهی این مشکل را تجربه کرده باشید .

پس  بهتر است  خود را برررسی  کنید  که تا چی اندازه با بدن تان سازگاری میکنید.

 

نکات مهم در بهتر شدن خواب :

1- اگر شما مشکل در خوابیدن دارید این بسیار مهم است   در همان ساعت معین که هر شب میخوابیدید به بستر تان  بروید . چون ممکن است در همان لحظه بدن تان خودش خود را به خواب آماده بسازد .

2 - لباس خود را عوض کنید و لباس راحت و ارام بپوشید لباس های تنگ و چسپیده در خواب مانع جریان  بهتر خون در بدن میشوند که این هم میتواند اختلال در خواب ایجاد نماید .

 

3- بستر خواب خود را راحت بسازید واز ورود بیشتر نور به  مکان که خوابییده اید جلوگیری کنید . چون نور شدید مانع خواب میشود. اگر اتاق خواب شما تاریک و خاموش باشد شما میتوانید آسانتر بخوابید اگر شما در شب غذای مناسب بخورید  این هم به خواب شما کمک میکند .

هیچ وقت  با معده خالی و گرسنه نخوابید  ولی از خوردن غذا های ثقیل الهضم  هم در شب خود داری کنید .

 

4-  نوشیدن قهوه / الکول /  و یا دیگر مواد نشه آور بزرگترین اختلال در خواب ایجاد میکند . بعضا بسیاری ها در جریان شب هیچ وقت قهوه نمینوشند ولی بیخواب اند .

نیکوتین و سگرت و نصوار نیز تاثیرات منفی به خواب اشخاص دارد .

باید به این اشخاص گفته شود که اگر شما در طول روز بعد از ظهر هم قهوه / کوکاکولا و یا نوشیدنی نشه آور نوشیده اید . اثر آن در جریان شب هم هنوز باقی  مانده میتواند .

قهوه میتواند برای مدت طولانی به بدن اثر بگذارد . برای چندین روز به بدن باقی بماند

 

5-  نوشیدن الکول یک حا لت سستی عضلات و خواب آلودگی را بار میاورد  که شخص میتواند به زودی بخوابد ولی این خواب نیست  مانند خواب نارمل  نمیتواند سیکل های منظم خواب را تعقیب کند و شخص میتواند به زودی از خواب  بیدار شود  که یعد ها میتواند سبب بیدار خوابی طولانی در شخص گردد.

 

6-  از افکار منفی در شب جلوگیری کنید و کوشش نمایید در شب با مسایل پیچیده که  افکار شما را اذیت میکند خود را مشغول نسازید .

 

7- هر شب در یک زمان معین  بخوابید

 

عادت های خواب کردن خویش را برسی کنید  که با چگونه بستری شما راحت هستید  چون  جای که شما میخوابید در خواب شما نقش اساسی دارد .

 

هیچ وقت بستر خواب با بیخوابی  همدم نمیشود . بناآ اگر شما در بیشتر از نیم ساعت نتوانستید بخوابید و بیدار ماندید باید دیگر در بستر نمانید . بستر تان را ترک نمایید و مشغول کار های دیگری شوید  که احساس آرامش کنید مثلا موسیقی آرام بخش بشنوید.  هیچگاه در زمان بیداری تان به ساعت نبینید ساعت اضطراب شما را بیشتر میسازد . ولی هنگامی هم که میخوابید  ساعات خواب تان را شمار نکنید چون بدن شما ساعت فزیولوژیک شما است  بدن شما به شما  میگوید که نیاز به خواب دارید یا نه و یا اینکه خواب  شما توانسته است خستگی بدن شما را مرفوع سازد یا نه اگر باز دو باره احساس خواب آلودگی میکنید دو باره به بستر بروید  و بخوابید تا زمانیکه خود تان بیدار میشوید .

 

 

امراض روانی

 

تهیه و ترتیب توسط: داکتر جلیله سلیمی

 

 

امراض روانی یکی از مشکلات عمده و مهم  را در جامعۀ افغانی  تشکیل میدهد  که سالانه هزاران  تن از اثر مصاب  شدن و یا  مصاب بودن  به این امراض مشکلات شدید به خود، فامیل  و جامعه به بارآورده  و بعضاً  در نهایت سبب مرگ بسیاری از آنها و افراد سالم جامعه می گردد.

قرار احصایه  ها روز به روز به تعداد  این مریضان  افزایش یافته و بیشترین مراجعین شفاخانه ها  و کلینیک های شخصی را مریضان روانی تشکیل  میدهد. که زیادترین  مصابین را زنان مسن و دختران جوان که سال های سال از این تکلیف رنج می برند در بر میگیرد.

مردان جامعه  افغانی  هم کم اززنان نیست  ولی بیشترین آنها با همین مشکلات و عادات و کردار و رویه های  که ازنگاه طب روانی شمرده  میشود عادت کرده که کمتر به داکتر  مراجعه کرده و یا گاهی هم به سبب  تکلیف  داخله و جسمی  که به نزد دوکتور مراجعه می نمایند  بدون هیچ نوع مرض جسمی و فزیکی میباشند و این هم از مشکلات شدید روانی  آنها شمرده می شود  و بدون هیچ نوع  مرض جسمی  و فزیکی می باشند.

امروز تمام  نقاط افغانستان  همه گله از زندگی  دارند، از گذشته های دردناک  ووحشت زا، خاطره تلخ  داشته و از ایندۀ خود در هراس اند.

زندگی  برای بسیاری  افراد افغان فقط یک مجبوریت است و زندگی  را فقط یک فضای تیره و تاریک تعبیر می نمایند  که این هم ناشی از یک پرابلم  عمده روانی بوده که فقط گاهی  این اشخاص به چنان فجایع و جنایات  تکاندهنده  دست میزنند که نظیرش  در جهان کمتر اتفاق می افتد که ارتکا به چنین جرایم تأثیر بدی  را بالای روان افراد سالم جامعه گذاشته و سبب آزار و اذیت جسمی  و روانی افراد سالم جامعه می گردد.

امراض روانی سبب شده است که شیرازۀ بسیاری از فامیل های  افغان را بر هم زده است  و کانون  خانواده گی آنها را به دوزخی  مبدل سازد، این امراض  تباه کن و خطرناک  چون افعی  زهراگین  زندگی هر فرد افغان را تهدید کرده و گاهی  هم سبب  بدبختی  و دردسر  بزرگ به هر جامعه شمرده نشده و آنها باید چون مریضان دیگر  تحت معالجه و تداوی بهتر قرار گیرند  که متأسفانه مردم ما کمتر به آت توجه دارند.

هر حادثه ار طبابت سبب یک مشکل  روانی  خواهد شد  که گاهی  این مشکلات  شدید و گاهی هم کم خواهد بود  که اگر از پیشرفت آن جلوگیری نشود به وخامت می گراید.

پرابلم های آینده روانی از یک تهدید و یا حادثه عادی  و ساده که آن تأثیر بدی  کمتر فکر میشود  شروع شده  که نزد  سایکولوجیست ها تروما دانسته شده  که بالای  عواطف  یک شخص  تأثیر میگذارد  که بالاخره این تروما یا زخم  های عاطفی منجر به زخم  ناسور و غیر قابل علاج که سایکولوجیست ها به آن Traumatic Disorder  می نامند  که هر گاه یک شخصی  اضافه از چهار هفته بدون کدام عذری دیگری بی خوابی داشته باشد  آن شخص به مرض  پیشرفتۀ روانی مصاب میباشد.

 

امراض روانی  شامل امراض ذیل است:

1.     Anxiety

2.     Depression

3.     Schizophrenia

4.     Maniac

5.     Psychosis

6.     Bipolar  Disorder

7.     Seizure

8.     Neurosis

9.     Soma to Form

10. panic  Attack

که اختلاطات آن شامل امراض ذیل است:

1.     Stroke

2.     C.V.A

3.     T.I.A

4.     Epilepsy

5.     Coma

6.     Society

 

 فکتور های  که سبب امراض روانی می گردد قرار ذیل است:

1.   جنگ های دوامدار و مهاجرت ها

2.   از دست دادن اعضای فامیل و نزدیکان

3.   ویرانی و از دست دادن خانه و کاشانه شان

4.   وضع اقتصادی وخیم و عدم دسترسی به امکانات اولیه زندگی

5.   خشونت های شدید فامیلی به خصوص برای زنان

6.   کلتور و عنعنات غیر اسلامی  و پوسیدۀ سال های گذشته و رسم و رواج های غیر قابل پسند به خصوص برای جوانان

7.   عدم توجه به حقوق حقۀ هر یک از افراد جامعه و مراعات ننمودن آن از طرف همدیگر در جامعه افغانی

8.   بیکاری و نبودن مصروفیت سالم  برای افراد جامعه

9.   عدم دسترسی به تفریح و محیط زیست  عقب مانده

10.                     غذای غیر مکفی و سؤ تغذی

 

برداشت نویسنده و تهیه کنندۀ این رساله:

یکی از مسائلی که جای ان در جامعه افغانی و طبابت کشور ما خالی است بحث پرابلم های روانی  و مشوره دهی  روانی است که باید اقرار کنیم که ما در این زمینه نسبت به سائر کشور ها بی توجه هستیم در حقیقت  وقتی مریضی از بعد جسمی دچار رنج و تکلیف میشود باید به این مسئله توجه جدی داشته باشیم که وی علاوه از بعد جسمانی ازنظر روانی نیز دچار مشکلاتی شدیدی شده است. که برای مثال افرادی که امراض قلبی دارند و نیاز مند جراحی قلب و یا دچار امراض دیگر جسمی و یا ضرورت  به عمل جراحی دیگر اعضای بدن شان میگردد دچار امراض روانی شدید میگردند که دوکتوران افغان صرف به  تداوی مریضان در بخش عضوی مریضان متوجه بوده و مشکلات روانی انها را ازیاد میبرند، در صورت درمان و تداوی امراض روانی آنها شاید این مریضان دارای طول عمر بیشتر باشند.

برای جلوگیری از افزایش امراض روانی باید نکات آتی ذیل در نظر گرفته شود:

 

1.   تأمین  احتیاجات اولیه زندگی برای افراد جامعه

2.   داشتن جای بود و باش معین

3.   عدم مشکلات اقتصادی

4.   جلوگیری از خشونت های جامعه و خانوادگی

5.   ازبین بردن رسوم، عنعنات غیر اسلامی که بالای روان تأثیر سؤ دارد

6.   توجه به حقوق حقۀ هریک از افراد جامعه

7.   داشتن مصروفیت سالم و از بین بردن بیکاری

8.   غذائی مکفی و توجه به صحن عمومی

9.   دسترسی به تفریح و محیط زیست سالم

10.                     آزادی روحی

 

 

  باز هم در خاتمه یاد  آور می گردم که:

 

شاید تعدادی از این ارقام بیشتر از ارقامی باشد که تا حالا به دست آورده ایم ولی آنچه که ما برایتان تذکر می دهیم احصائیۀ  است که تنها از شفاخانۀ کدری علی آباد کابل تهیه دیده ایم  که خدمت تان تقدیم است.

 

 

 

ادامه دارد............ 

 

 

 

Hypospadias

 

هایپوسپادیاز

 

تعریف:

 

  Hypospadias عبارت از یک انومالی بسیار معمول ولادی احلیل می باشد که فوحه خارجی احلیل در تحت Penis  و یا در قسمت سفلی جسم قضیب و یا ناحیه عجان باز می گردد و غلفه بسیار کم انکشاف می کند.

جراحی هایپوسپادیازس  به شیوه بهتر از نقطه نظر مسلکلی و علمی انکشاف نموده است.جراحان باید معلومات اساسی راجع به اساسات جراحی ،تاکنیک های دقیق و حساس  جراحی این انومالی داشته باشند تا  به نتایج دقیق برسند.

 

اسباب:

 

یک ابنارملیتی معمول   Penis  از نارسایی بولی تناسلی بوده که در اثر تاب خوردن و یا چسپیدن فوحه احلیل در موقعیت غیر طبیعی قرار می گیرد.علت آن دانسته نشده ، اما به بعضی فکتور ها به تنهایی و یا جمعی اشاره شده است به شمول:ارثیت خانوادگی،وزن کم  در اثنای ولادت، تکنولوژی  باروری کمک شده، سن بلند مادر شدن، نیمه عقامت پدری و مواد کیمیاوی  مختل کننده غدوات اندوکراین و فکتور های محیطی.

 Hypospadias  می تواند با انومالی های مانند Undecendence testes و Inguinal Hernia  بعضا توام باشد.

 

 

واقعات:

یک  در 350ولادت هایپوسپادیاز مشاهده میشود. گزارش ها می رساند که  هایپوسپادیاز انومالی بسیار معمول در بین سفید پوستان بوده است. این واقعه در بین سالهای 1970 تا 1980 بلند رفته است.

 

 

تصنیف بندی:

 

تصنیف اناتومیک هایپوسپادیاز   نظر به سویه فوحه احلیل بدون در نظر داشت انحنی آن  مد نظر گرفته می شود.آخرین تصنیف هایپوسپادیاز نشاندهنده  محل فوحه احلیل قبل  و بعد از اصلاح در انحنی نازله آلت تناسلی مردانه،غلفه (مکمل و نا مکمل ) .

 

 

تصنیفی که در Bailey& Loves   2004  صورت گرفته  قرار ذیل است:

 

 

Glandular Hypospadias: این نوع بسیار معمول بوده و معمولا تداوی توصیه نمی گردد.در موقعیت نورمال فوحه خارجی یک حفره کور دیده می شود که می تواند توسط یک مجرا به فوحه اکتوپیک در سفلی penis ارتباط داشته باشد.

 

Coronal Hypospadias: در این نوع فوحه خارجی در تحت قسمت اتصالی Glans  با جسم قضیب قرار دارد.

 

Penile and Penoscrotal Hypospadias: در این نوع فوحه در قسمت سفلی استوانه یا میله جسم قضیب قرار دارد.

 

Perineal Hypospadias: این یک نوع انومالی بسیار وخیم می باشد.scrotom تسلیخ یا splite  شده و احلیل در بین این دونصف باز می شود . می تواند با مشکلات نزول خصیه نیز همراه بوده که یک مشکل را در قسمت مشخص ساختن جنسیت طفل نیز ایجاد می نماید.

 

نکته مهم این است که باید از Circumcision  یا ختنه نزد این مریضان جلوگیری شود زیرا غلفه مذکور شاید در ترمیم این abnormality  ضرورت شود.

 

 

تداوی:

 

 

 Glandular Hypospadias   ضرورت به تداوی ندارد تا وقتیکه تضیق در فوحه ایجاد نشود و یا در واقعاتیکه Meatotomy     انجام شده باشد.جراحی در اشکال دیگر آن ضرورت می باشد تا  فعالیت جنسی را تقویت نماید و یا به دلیل تزئینی پروسیجر های مغلق جراحی موجود است تا فوحه را  در قسمت راس Glans  وصل سازد.

 

 

    در اکثر این پروسیجر ها جلد غلفه ضرورت می شود تا ناحیه ترمیم شود.بنا از Circumcision  باید جلوگیری گردد تا اینکه هایچوسپادیاز ترمیم شود.

 

عملیات جراحی باید توسط یک متخصص جراحی اطفال صورت گیرد.

ترمیم جراحی وابسته به نوع Hypospadias  بوده  و تخنیک  های مختلف ترمیم جراحی موجود است به شمول Orthplasty  ویا Penile Straightening ، Urethroplasty،Meatoplasty ،Glanduloplsty،Scrotoplasty  و Skin Coverage .

 

 

 

References: 

 

·         Baily & loves 2004   .

 

·         Hypospadias   by   Dr. Hadidi   Egypt   2004.

 

·         Kurzrock E, Baskin L, Cunha G: Ontogeny of the male urethra: theory of endodermal differentiation. Differentiation, 64: 115, 1999.

 

·         AAP G: Timing of elective surgery on the genitalia of male children with particular reference to the risks, benefits, and psychological effects of surgery and anesthesia. American Academy of Pediatrics. Pediatrics, 97: 590, 1996.

 

 

·         Belman AB: Hypospadias update. Urology, 49: 166, 1997.

 

 

فتق   (HERNIA)

 

عمومیات :

 

فتق عبارت از خارج شد ن یکی از احشای بطنی و یا قسمتی از ان از طریق یک فوحه غیر طبیعی در یک جوف  شده تو سط جدار های ان می با شد یا به عباره د یگر هر گاه احشای بطنی و یا یک قسمتی از احشای بطن را از طریق یک فوهه طبیعی ویا غیر طبیعی عبور وتحت جلد ظاهر گردد بنام فتق یاد می گردد .

فتق های جدار بطن معمولترین اشکال فتق ها بوده بالخصوص فتق های مغبنی فخذی وتروی  که با الترتیب  73% " 17% ".8.5% اینوع فتقها را تشکیل  میدهد  و1.5% باقیمانده انواع نادر فتق ها میباشد .فتق                   incisional که رو به ازدیاد میباشد نیز یکنوع فنتق کسبی جدار بطن میباشد  .  

فتقها اکترا به قسم یک دیورتیکول بریتوانی بوده بنا کیسه قتقیه توسط بریتوان جداری تشکیل شده است .چون در  در جدا ر  بطن و حوصله بعضی نقاط ضعیفه بنام نواحی فتقیه  وجود دارد  که هر کدام این نواحی برای فتق همان ناحیه خصوصیت علیحده داده وبنام همان ناحیه یاد میشود متلا فتق مغبنی  فخذی تروی وعیره

فتق ها از نظر اوصاف " ایتولوزی "اناتوموبتولوزی " اعراض"اختلاطات و سیر مشابه هم بوده ونظر به کتزت وقوعات ان انواع معمول فتق های جدار بطن قرار ذیل اند :

  

1-  فتق مغبنی:  یا} Inguinal  hernia {direct ,indirect

2-  فتق فخذی یا  femoral hernia 

3 - فتق تروی یا   umbilical hernia

4 - فتق incisional

 5- فتق ventral و epigastric 

`ایتولوزی :

فتقها درنواحی ضعیف جدار بطن بوجود امده  که این نواحی ضعیف ویا ولادی بوده مثلا دوام(processus vaginalis  ) خصیه و بسته نشدن تام ندبه ثروی که باعث تولید فتق ولادی ( (conjenital مغبنی و ثروی مغبنی وثروی مغبنی وثروی می گردد که در این صورت نشونمای فوهه فتقیه در زمان حیات جنینی توقف نموده یعنی کیسه فتقیه تشکل کرده  وعنق ان بسته نمی گردد و بعد از حیات جنینی توقف نموده یعنی کیسه فتقیه تشکل کرده یعنی عنق ان بسته نمی گردد وبعد از ولادت در اثر یک جهد احشای بطنی داخل  کیسه شده وفتق ولادی را میسازد .                    

ویا اینکه فتق به صورت کسبی ( (acquired از باعث سستی ورخاوت جدار بطن ویا توسع یک فوهه که از ان بعضی ساختمان های جدار بطن عبور مینماید بوجود میاید بطور مثال قنات مغبنی " فخذی "ویا ضعیف شدن جدار بطن در نا حیه عملیاتی سابقه  بر علاوه این فکتورهای ابتدای  تمام عوامل که باعث ازدیاد فشار داخل بطن میگردد مانند سرفه و قبضیت معند "بندش طرق بولی"توسع بطن از باعث حبن " حمل های متکرر " چاقی و  لاغری زیاد نیز تشکل فتق را مساعد وکمک مینماید .

 

اناتوموپتالوزی :

 

قرار قانون یک فتق متشکل از سه قسمت می باشد : کیسه فتقیه "مسیر فتق ومحتوی کیسه فتقیه .

 

1- کیسه فتقیه –یک رتج پریتوانی بوده ومتشکل از دهانه "عنق"جسم وغور می باشد عنق کیسه فتقیه اکثرا به خوبی قابل شناخت بوده لا کن فتق های مستقیم مغبنی وفتق نوع (incisionai ) بدون عنق میباشد قطر عنق کیسه فتقیه مهم بوده زیرا در صورت کوچک بودن مانند فتقهای فخذی وثروی بزودی می تواند به اختناق که از مهم ترین اختلاط فتق است معروض شود .

 

جسم کیسه فتقیه از نظر جسامت فوق ا لعاده متغیر بوده کیسه فتقیه در اطفال شیر خوار و دوران طفولیت نهایت نازک بوده ودرصورت که از فتق مدت زیاد گذشته ویا چره بند استعمال شده باشد  کیسه فتقیه ضخیم میگردد .

2- مسیر فتق (covring of the sac )-از طبقات جدار بطن که کیسه فتقیه از ان عبور مینماید تشکیل شده بنا مسیر فتق یا یک فوهه لیفی بوده یا (فتق ثروی )ویا اینکه مسیر فتق را عضلات وصفاق های جدار بطن تشکیل میدهد(فتق مغبنی وفخذی ).

3-محتوی فتق -     محتوی فتق را تمام احشای بطنی به استثنای کبد و پانکراس تشکیل داده لاکن اکثرا ساختمانهای ذیل محتوی فتق را میسازد .

 

1-مایع ((fluid  - مایع معمولترین محتوی کیسه فتقیه بوده واز اگزودات پریتوانی تشکیل شده ویا اینکه یک قسمت یا بقایای حبن می باشد .

2- ثرب کبیر که بنام omintocele   یاد میشود .

3-امعا که بنام enterocele   یادشده واکثرا امعائ رقیقه محتوائ کیسه فتقیه راتشکیل داده لاکن در بعضی حالات امعائ غلیضه و اپندکس نیز بوده میتواند .

4-

4- یک قسمت  از محیط امعائ  که بنام     Richter’s hernia  یاد میشود.

5-یک قسمت رتج  مثانی یا یک قسمت مثا نه بر علاوه محتوی دیگر کیسه فتقیه میتواند در فتقهای مستقیم و sliding   مغبنی وفتق فخذی موجود باشد .

6-مبیض با ویا بدون نفیر ها .

7-رتج میکل که بنام litter’s hernia       یاد میشود.

 

تصنیف فتق ها :

 

فتق ها بدون در نظر داشت توضع و موقعیت ان قرار ذیل تصنیف شده است  :

1-فتق قابل ارجاع (reducible hernia          (         

2- فتق غیر قابل ارجاع  ( Irreducible hernia ).

3-  فتق انسدادی (obstructed hernia ).

4-فتق مختنق (Strangulated hernia ).

5-فتق التهابی (Inflamed hernia ).

 

فتق قابل ارجاع :

 

عبارت از فتق است که محتوی ان ازادوسالم بوده و در اثنای استراحت ویا توسط مریض ویا طبیب قابل ارجاع باشد .  درحین ارجاع هرگاه محتوی کیسه فتقیه امعا باشد .صدای gurgle  شنیده شده وارجاع ان در اول مشکل ودر اخیر اسان است ودر صورت ثرب کبیر که قوام خمیر مانند دارد ارجاع ان بر خلاف در اول اسان ودر اخیر مشکل میباشد (سبت التصاقات ثرب کبیر با کیسه فتقیه ) فتق قابل ارجاع در اثنائ سرفه یک توسع و  Impulse نشان میدهد .

 

 

 

مطالعه سریری :

 

تا زمانیکه فتق به یک اختلاط بزرگ مانند اختناق معروض نگردد بدون درد واعراض وظیفوی بوده ومریض ممکن  صرف از ناراحتی احساس سنگینی وپیدا شدن کتله در ناحیه فتقیه در اثنای جهد شاکی باشد .

در معاینه فزیکی مریضان فتق بدووضعیت یعنی اولا ایستاده وبعدا خوابیده معاینه میشود . در حالت ایستاده اگر از مریض خوا هش گردد که سرفه نماید یک کتله در ناحیه فتقیه ظاهر شده که جسامت مختلف داشته ودر اثنای سرفه     impulse  نشان میدهد نشان میدهد . با جس کتله قوام نرم والاستیک داشته واگر فشار داده شود دوباره به داخل بطن ارجاع شده با قرع در صورتیکه محتوی فتق انبوب هضمی باشد طبلیت واگر ثرب باشد اصمیت نشان میدهد وبا اصغا در انبوب هضمی اواز های معای شنیده میشود .

بوضعیت خوابیده فتق اکثرا خودبه خود ارجاع شده ودر اثر جهد وسرفه دوباره ظاهر میگردد اگر بعد از ارجاع فتق به انگشت اشاره (indix ) فوهه فتقیه جس گردد به مشاهده میرسد  که فوهه مذکور متوسع بوده و اگر مریض سرفه نماید احشای بطنی  به نوک انگشت تماس مینماید .

 

سیر فتق

 

فتق ولادی ممکن در ماه ها ویا سالهای اینده بصورت  بنفسیه شفا یاب شود لاکن هرگاه فتق کسبی تداوی جراحی نشود ممکن یک فتق کوچک با گذشت زمان یک فتق بزرگ ودیو اسا را ساخته ویا اینکه فتق به اختلاط معروض میگردد .

 

تداوی   

 

فتق های ولادی بعضا در ماها ویا سالهای بعدی حیات بصورت بنفسه بسته ویا شفا یاب شده در غیر ان بعد از سن یکسا لگی کیسه فتقیه توسط مداخله جراحی برداشته میشود  (herniotomy ) . اما تداوی فتق های کسبی همیشه عملیات جراحی بوده وتطبیق بنداز ها و چره بندها صرف از پیشرفت فتق واعراض ان کاسته و در موارد استطبا ب دارد که عملیات جراحی نسبت سن پیشرفته وخرابی وضع عمومی از با عث امراض وافات قلبی
" تنقسی " کلیوی " کبدی و غیره استطباب نداشته  وهدف از عملیات جراحی عبارت از :

1-     ارجاع محتوی فتقیه بداخل بطن .

2-     تسلیخ کیسه فتقیه الی عنق وبعداز بسته نمودن عنق برداشتن قسمت اضافی ان .

3-     ترمیم وتقویه جدار بطن به چند پلان .

 

فتق غیر قابل ارجاع 

عبارت از فتق است که محتوی کیسه فتقیه دوباره بداخل بطن ارجاع نشده وعلت ان التصاقات محتوی کیسه فتقیه با جدار داخل کیسه و یا بعضا التصاقات انها بین هم که یک کتله بزرگ تر از عنق را میسازد وگاهی از باعث قرار گرفتن کتله غایطه بداخل عروه معایی میباشد در فتق قابل ارجاع اعراض وعلایم سایر اختلاطات فتق موجود نبوده واین نوع فتق اکثرا دلالت به یک omentocele  مخصوصا ناحیه فخذی وثروی مینماید.وبخاطر باشد که اختناق در فتقهای غیر قابل ارجاع زیاد تر مشاهده میشود .

 

فتق انسدادی

عبارت از فتق غیر قابل ارجاع است که محتوی ان امعا میبا شد وامعا از داخل ویا خارج بدون ماوف شدن اروا ان به انسداد معروض میگردد اعراض ان کمتر شدید بوده وشروع ان نظر به فتق های مختنق بسیار تدریجی میباشد چون تشخیص تفریقی ان از فتق مختنق مشکل است بنا باید مانند فتق های مختنق تداوی شود.

اصطلا ح incarceration  نیز بعضا بعوض فتق های غیر قابل ارجاع انسدادی ومختنق بصورت محتاطانه استعمال شده وچون معنی دقیق ندارد بنا برای فتقهای  نوع اختلاطی استعمال نشود .

 

فتق مختنق   

هرگاه محتوی کیسه فتقیه تحت فشار انی ودوامدار قرار گیرد وباعث خرابی اروای محتوی کیسه فتقیه شود فتق مختنق گفته میشود. فتق مختنق میتواند با عث گانگرین محتوی کیسه فتقیه بصورت مقدم (بعد از 5-6 ساعت ) گردد . گرچه فتق مغبنی نظر به فخذی چهار مرتبه بیشتر مشاهده میشود اما نسبت کوچک بودن عنق کیسه وجدار های سخت فوهه فتقیه "اختناق درفتق فخذی زیاد تر مشاهده میشود .

از نظر فزیوپتالوزی اختناق فتق سبب حوادث ذیل میشود :

1-     انسداد معایی با اعراض وعلایم ان .

2-     حوادث انتانی از باعث رکودت در ناحیه که باعث بلند رفتن ویرولانس میکروبی شده وانتان از ناحیه داخل جوف پریتوان ودوران عمومی شده وباعث پریتونیت و cepticaemia   میگردد .

3-     اسکیمی که باعث نکروز و تثقب امعا شده میتواند .

 

اناتومو پتالوزی  

هر گاه محتوی کیسه فتقیه انبوب هضمی باشد امعا به انسداد معروض شده ( به استثنای        (Richter,s hernia

و علاوتا اروای امعا نیز مختل می گردد که در مرحله اول صرف بازگشت وریدی مانع شده جدار امعا احتقانی ورنگ سرخ روشن را اختیار مینماید ویکمقدار مایع مصلی بداخل کیسه میریزد با پیشرفت افت واحتقان رنک امعا بنفش شده و در اثر ازدیاد  فشار " امعا احتقانی متوسع شده وبا پیشرفت رکودت وریدی "دوران شریانی نیز متاثر شده خون در تحت غشای مصلی وداخل لومن امعا خارج میگردد .بدین ترتیب مایع داخل کیسه فتقیه خون الود شده ومایع شفاف مصلی  "مکدر وحاوی فبرین میگردد جدار  امعا مقویت طبیعی خویش را از دست داده  وبسیار شکنند میگردد این حادثه اجازه میدهد تا باکتریها جدار امعا را عبور ومایع داخل کیسه فتقیه غنی از باکتری گردد .

گانگرین ابتدا در حذای حلقه اختناقی مشاهده شده و این ناحیه فشرده  وخاکستری میباشد وبعدا در وجه انتی میزانتریک پیدا شده وبطرف علوی تمادی پیدا میکند رنگ امعا از باعث تغیرات خون در طبقه تحت المخاط از رنگ سیاه الی سبز بوده میتواندومساریقه ناحیه اختناقی نیز مصاب گانگرین میگردد .

 در صورتیکه  اختناق رفع نگردد  جدار امعا در حذای اختناق و یا قسمت محدب لوپ امعا تثقب کرده ودر ودر اثر انتشار انتان از کیسه فتقیه بداخل جوف پریتوان پریتونیت بوجود میاید .

در بعضی موارد امعا بشکل retrograde  به اختناق معروض شده یعنی امعا در داخل کیسه فتقیه نارمل وسالم بوده اما در داخل بطن به گانگرین معروض میگردد بنا در اثنای عملیات باید عروه پروکسیمل ودیستال ناحیه اختناقی در حدود 50-100 سانتی متر تفتیش شود اینوع فتق مختنق بنام شکل W یا      s "      ‘maydl نیز یاد میگردد .

 

تظاهرات سریری

تظاهرات سریری فتق مختنق عبارت از یک درد انی است که ابتدا در ناحیه فتقیه توضع داشته وبعد به تمام بطن انتشار مینماید درد وصف اشتدادی داشته وزیاد تر در حذای ثره توضع دارد استفراغات شدید ومتکرر بوده وممکن مریض از بزرگ شدن فتق در تازگی ها یاد اور شود .

با معاینه کتله فتقیه سخت "نهایت حساس وغیر قابل ارجاع بوده ودر اثنای سرفه توسع و Impulse  نشان نمیدهد .

هرگاه توسط اختناق توسط مداخله جراحی رفع نگردد درد های اشتدادی تا زمانی ادامه میابد  که حرکات استداری امعا در اثر گانگرین از بین رود و از باعث پریتونیت وشاک " انسدادی فلجی تاسس نماید بنا از بین رفتن درد  در یک فتق مختنق بصورت بالنفسهه یکی از علایم وخیم مرض میباشد .

 

سیر مرض

اگر فتق مختنق تداوی نشود اعراض  انسدادی پیشرفت کرده ویک فلگمون در ناحیه اختناقی بوجود میاید . یعنی امعا در ناحیه اختناقی تثقب کرده ویک فلگمون غایطی تشکل می نماید . بنا سیر بدون عملیات فتق مختنق کشنده بوده وباید فتق مختنق  عملیات وتداوئ شود .

 

تشخیص

فتق مختنق با اعراض و علایم که فوقا ذکر گردید   تشخیص شده وباید از ابسه های حاد وبارد وفلگمون ناحیه فتقیه تشخیص تفریقی شود که در این حالات درد موضعی بوده واعراض انسدادی موجود نمیباشد همچنان فتق مختنق از التهاب  عقدات لمفاوی نواحی فتقیه مانند عقدات cloquet  تشخیص تفریقی شود .

هر گاه یک جراح بدون معاینه نواحی فتقیه به تشخیص انسداد میخانیکی امعا بطن مریض را باز نماید ودر اثنای عملیات مشاهده شود که نزد مریض فتق مختنق موجود است اشتباه بزرگ را مرتکب شده است بنا باید درتمام وقایع انسداد امعا ُفوحات فتقیه به دقت معاینه شود .

 

تداوئ

اگر از فتق مختنق اضافه تر از 4-6 ساعت گذشته  باشد برای ارجاع ان با دست وفشار دادن مخصوصا در اطفاب شیر خوار کوشش نشود ( عملیه taxis    (زیرا این عمل میتواند باعث تمزق امعا وارجاع عروه گانگرین شده بداحل بطن گردد لذا یگانه تداوی فتق مختنق عبارت از عملیا ت جراحی میباشد وهر قدر عملیات مقدم تر اجرا گردد به همان اندازه امعا ومساریقه ان زود تر از تحت فشار واسکیمی نجات مییابد. نزد این مریضان تحت انستیزی عمومی ویا موضعی یک شق بالای ناحیه فتقیه اجرا وبعد از شق طبقات ناحیه کیسه فتقیه دورتر از عنق باز میگردد تا اثر ازاد شدن ring  فتقیه از فرار امعا وریختن مایع توکسیک داخل کیسه به  جوف پریتوان جلوگیری شود بعد از باز کردن کیسه فتقیها مایع داخل ان اسپری شده وعروه معای با دست گرفته شود وبعدا عنق کیسه وحلقه اختناقی باز میگردد .

    اگررنگ  امعا کم تغیر کرده باشد  وبا تطبیق سیر وم فزیولوزیک گرم رنگ ان دو باره اعاده وحرکات ان طبیعی گردد امعا دوبار ه بداخل بطن رانده میشود .

اگر رنگ امعا بسیار تیره وسیانوتیک ومایع داخل ان خون الود باشد وامعا حیاتیت خویشرا از دست داده باشد باید ناحیه مذکور ریزکشن شود .

در صورتیکه چند نقطه نکروتیک بنفشوی ویا سیاه رنگ در امعا موجود باشد میتوانیم ناحیه مذکوررا با silk  دو صفر تقویه نمایم .

-هرگاه فلگمون وقیح در ناحیه فتقیه تشکل و امعا تثقب نموده باشد بهتر است اولا از طریق بطن مداخله وقسمت پروکسیمل ودیستل امعا از داخل  بطن ریزکشن و دوباره انستموز داده شود بعدا پریتوان ناحیه فتقیه بسته شده ودر اخیر ناحیه ود ر اخر بالای ناحیه فتقیه مد ا خله وفلگمون به خارج دریناز میگردد وبهتر است ناحیه کاملا باز گذاشته شود منظور ازاین نوع مداخله این است که قیح ناحیه فتقیه داخل جوف پریتوان نشود واز ایجاد پریتونیت جلوگیری گردد .

 

فتق مختنقRichter   

این شکل فتق مختنق فوق ا لعاده وخیم بوده زیرا نسبت اختناق یک قسمت کوچک جدار امعا وعدم موجودیت لوحه انسدادی عملیات جراحی  اکثرا به تعویق می افتد . فتق نوع Richter  زیادتر در ناحیه فخذی مشاهده شده وعلایم موضعی اختناق در صورت شحمی بودن خانم اکثرا غیر قابل مشاهده میباشد . در این شکل اختناق ممکن مریض استفراغ نداشته ویا یک یا دو بار استفراغ نماید .کولیک معایی مشاهده شده لاکن ترانزیت نارمل است ویا ممکن اسهال موجود باشد وقبضیت تام به صورت موخر بعد از تاسس انسداد فلجی مشاهده میشود بنا گانگرین قسمت اختناقی امعا وپریتونیت اکثرا قبل از اجرای عملیات جراحی تاسس مینماید .

STRANGULATED  OMENTOCELE

 

اعراض ابتدائی ان عموما مشابه اختناق امعا بوده لاکن استفراغ وقبضیت      ممکن موجود نباشد ثرب کبیر بر خلاف امعا حیاتیت خویشرا با اروا بسیار کم حفظ کرده بنا گانگرین در اینوع فتق مختنق نسبتا موخر بوده واول در مرکز بوجود میاید وهرگاه اختناق رفع نگردد قسمت متموته ثرب به انتان معروض شده که این انتان برای روز ها وهفته ها در خود کیسه موضعی باقی مانده ودر صورت توضع ان در ناحیه مغبنی " انتان مذکورباالاخره باعث ابسه صفن میگردد لاکن ممکن است به پریتوان انتشار وباعث تشکل پریتونیت شود .

 

فتق نوع التهابی  (inflamed hernia )    

اینوع  فتقها از باعث تخریش ومنتن شدن محتوی کیسه فتقیه مانند اپاندیسیت ویا  سلفانزیت ویا در اثر عوامل خارجی مانند استعمال غلط چره بند وغیره بوجود امده که در اینصورت کتله فتقیه حساس ودردناک بوده لاکن قوام سخت ندارد جلد ناحیه سرخ واذیمائی است وباید نزد این مریضان عملیات جراحی غرض تداوی عامل سببی صورت گیرد .

 

انواع توپوگرافیک فتق ها

فتق مغبنی (inguinal hernia )

فتق مغبنی قرار ذیل تصنیف میگردد :

1- فتق مغبنی غیر  مستقیم  : (      ( Indirect  jnguinal hernia   که اینوع فتق داخل فوهه عمیق مغبنی شده وقنات مغبنی را عبور مینماید .

2-فتق مغبنی مستقیم (Direct inguinal hernia )  اینوع فتق جدار خلفی قنات مغبنی را بقدام میراند .

برای دانستن بهتر اینوع فتقها اناتومی ناحیه مغبنی را در اینجا مطالعه مینمایم  .

اناتومی ناحیه مغبنی :

قنات مغبنی در قسمت سفلی جدار بطن قرار داشته وسیر مایل دارد . که محتوی انرا کورد  N.ilio- inguinal  

ویک شعبه genital عصب  genito femohal در مردها ورباط مدور بعوض حبل منوی در خانم ها تشکیل میدهد این قنات 4 سانتی متر طول  داشته واز علوی به سفلی واز وحشی به انسی واز فوهه عمیق  به طرف فوهه سطحی موازی به رباط مغبنی کمی علوی تر از ان قرار دارد .

در قدام – جلد " صفاق سطحی "external oblique aponeurosis  تمام طول قنات را پوشانده وثلث وحشی انرا عضله internal oblique  میپوشاند در – خلف –رباط مزدوج(conjoint tendon )   که متشکل از الیاف Int.oblique  وعضله مستعرض بطن میباشد جدار خلفی قنات را در انسی ساخته وصفاق مستعرض در وحشی قرار دارد .

 در علوی الیاف سفلی ترین  Int.obique  ومستعرض این جدار را میسازد .

در سفلی –رباط مغبنی قرار دارد .

فوهه عمیق قنات نقطه است که از ان حبل منوی از میان صفاق مستعرض خارج شده ودر انسی ان اوعیه epigastric inf . که از اوعیه iliac ext. منشه میگیرد وبطرف علوی سیر مینماید قرار دارد .

فوهه سطحی قنات مغبنی یک V.defect  شکل بداخل فرورفته در صفاق عضله منحرفه کبیره بوده که در علوی انسی pubic tubercle  قرار دارد .

حبل منوی (ودر خانم ها رباط مدور) وعصب ilio inguinal  از کانال مغبنی عبور مینماید .  

 

 

 

 

فتق مغبنی غیر مستقیم

Indirect (Oblique ) Ing.hernia

 

این نوع فتق ازطریق فوهه عمیق داخل قنات مغبنی شده ودر صورت بزرگ بودن فوهه سطحی مغبنی را عبور وداخل سفن میگردد .  فتق مغبنی غیر مستقیم نظر به تمام انواع فتق زیاد مشاهده شده ووقوعات آن در جوانان زیاد معمول میباشد در حالیکه فتق مغبنی مستقیم در سنین متوسط وبعد از آن زیاد ترمشاهده میگردد. در مرد ها فتق مغنبی مستقیم در دهه اول حیات زیاد تر معمول بوده که این حادثه بدون شک با تاخیر در نزول خصبه راست همراه میباشد در حالیکه بعد از دهه دوم حیات کثرت وقوعات فتق مغنبی چپ مانند راست است فتق مغنبی در 30%وقایع دو طرفه بوده و سه شکل فتق مغنبی غیر مستقیم وجود داردو

1-     شکلBubonoceleکه در این صورت فتق منحصر و محدود به  قنات مغنبی میباشد

2-     شکل Funicular در این شکل فتقProcessus vaginalis, در فوق بربخ مسدود شده و محتوی فتقیه از خصیه که در تحت آن قرار دارد به صورت جدا جس میگردد.

3-     فتق تام یا Scrotal این نوع فتق نادراًدر زمان تولد نوجود بوده لیکن در اطفال جوانان و اشخاص کاهل زیاد مشاهده میگردد.  در این شکل فتق خصبه در قسمت سفلی ترین فتق قرار دارد.                                     تظاهرات سریری 

                        فتق مغنبی غیر مستقیم در هر سن و سال مشاهده شده که مرد ها نظر به خانم ها 20 مرتبه بیشتر مصا ب مرض میگردد. این مریضان در اثنای انجم وظایف سنگین و تمرینات شدید از درد کشاله ران (groin region) و یا درد های راجعه خصیه شاکی بوده هر گاه از مریض خواهش شود که سرفه نماید. یک کتله و تورم گذری که  MPULSEنشان میدهد قابل مشاهده و جس میباشد.هر گاه کیسه فتقیه منحصر و محدود به قنات مغبنی باشد تورم و bulging مذکور با مشاهده ناحیه مغبنی از جنب و یا با مشاهده جدار بطن مریض از علوی در حالیکه طبیب کمی به خلف شانه مربوطه مریض استاده باشد به خوبی مشاهده شده میتواند.

زمانیکه فتق مغبنی غیر مستقیم از نظر جسامت بزرگ گردید در اثنای سرفه زیادتر واضح و قابل مشاهده شده و تا گذشت زمان فتق به مجرد ایستاده شدن مریض پایین می آید. در فتق های بزرگ مریض احساس سنگینی نموده و کشش مساریقه امعاممکن باعث تولید درد های اپی گاستریک شود و هر گاه محتوی کیسه فتقیه قابل ارجاع باشد کانال مغبنی متوسع دریافت میگردد.

در اطفال کتله فتقیه در اثنای گریه مشاهده شده که کتله مذکور در اطفال شیر خوار وسالهای اول حیات translucent بوده در حالیکه در کاهلان این وصف هرگز موجود نمی باشد . در دختران جوان در صورت عدم توسع حوصله ممکن یک تخمدان محتوی کیسه فتقیه را تشکیل میدهد .

 

تشخیص تفریقی

درمردها –

1-Vaginal  hydrocele .

2- کیست کوردون (an encysted  hydrocele of the cord )

3-    spermatocele    .

4-فتق فخذی .

5- با خصیه که دراثر نزول نا کافی در قنات مغبنی قرار دارد واکثرا مترافق با فتق مغبنی میباشد .

6- لیپومای کورد که تشخیص تفریقی ان اکثرا مشکل بوده ودر اثنای عملیات وضع میگردد .

 

در خانم ها –

1- هایدروسل قنات nuck   که پرابلم بزرگ را از نظر تشخیص تفریقی میسازد .

2- فتق فخذی .

فتق مغبنی مستقیم 

(Direct inguinal hernia )

 

فتق مغبنی مستقیم 10-15 % فتق مغبنی را تشکیل میدهد و در اضافه تر از نصف وقایع دو طرفه میباشد . این فتق اکثرا کسبی بوده وکیسه فتقیه از طریق یک ناحیه ضعیفه یا defect  صفاق مستعرض در جدار خلفی قنات مغبنی خارج میگردد که در بعضی وقایع defect  کوچک بوده و به تماس نزدیک رباط مزدوج قرار دارد در حالیکه در یک تعداد وقایع دیگر یک تورم بزرگ موجود میباشد . نزد این مریضان عضلات قسمت سفلی بطن ضعیف بوده ودر خانم ها فتق مغبنی مستقیم مشاهده نمیگردد . فکتور های مساعد کننده مرض  سرفه مزمن  زور زدن    وکارهای شاقه میباشد . همچنان ماوف شدن  عصب Ilioinguinal  (مثلا در عملیات اپندکتومی قبلی ) از جمله اسباب شناخته شده دیگر مرض میباشد .

فتق مغبنی مستقیم بعضا جسامت بزرگ پیدا کرده ونادرا به سفن پایین میگردداین فتق در خلف کورد قرار کورد قرار داشته که بدینترتیب از فتق مغبنی غیر مستقیم  تشخیص تفریقی میگردد وچون کسبی است لذا در اطفال و نو جوانان نهایت نادر بوده و نسبت بزرگ بودن فوهه ان در حالت ایستاده ظاهر شده وبحالت خوابیده دفعتا از بین میرود . واختناق نیز از باعث بزرگ بودن فوهه فتقیه نادر میباشد .  از نظرسریری گر چه تشخیص تفریقی بین فتق مغبنی مستقیم وغیر مستقیم اسان است ولی تشخیص نهایی در اثنای عملیات وضع شده که برای این منظور اوعیه اپی گستریک سفلی رهنمای خوب بوده یعنی هرگاه کیسه فتقیه از وحشی اوعیه مذکور بگذرد فتق غیر مستقیم واگر از انسی ان بگذرد فتق مغبنی مستقیم است . بخاطرباشد که بعضا فتق مغبنی مستقیم وغیر مستقیم بصورت مترافق ویکجا بوده میتواند .

 

تداوی فتق مغبنی   

  در اطفال شیر خوار نادرا فتق ولادی بصورت بنفسه بسته شده در غیر ان در سن تقریبا یکسالگی کیسه فتقیه توسط عملیه جراحی بر داشته شود .

در کاهلان تداوی فتق مغبنی عملیات جراحی بوده که این عملیات شامل برداشتن کیسه فتقیه وترمیم جدار ضعیف  قنات مغبنی میباشد . طوریکه شق جلدی موازی به رباط مغبنی تقریبا 1.25سانتی متر علوی تر از ان در دو بر سه انسی این رباط اجرا وبعد از شق طبقات این ناحیه . صفاق عضله منحرفه کبیره موازی به الیاف ان شق شده کورد تسلیخ و کیسه فتقیه دریافت می گردد واز قسمت عنق بسته وقسمت اضافی ان بر داشته میشود وبعدا ترمیم وتقویه جدار بطن با دوختن رباط مزدوج ورباط مغبنی در پلان عمیق صورت میگیرد . ودر صورتیکه حبل منوی در قدام این ترمیم قرار گیرد بنام طریقه Bassini  و در صورتیکه در خلف قرار گیرد بنام طریقه Farguharson یاد میشود .

ترمیم فتق مستقیم مغبنی نیز مانند فتق غیر مستقیم بوده صرف در اینجا کیسه فتقیه بر داشته نشده و بعد از ازاد نمودن ان از ساختمان های مجاور . دو باره بداخل بطن ارجاع و فتق مانند فوق ترمیم میگردد . در اینجا بعضا جهت ترمیم وتقویه جدار خلفی قنات مغبنی از بعضی مواد سنتیتیک از قبیل Dacron mesh  وغیره نیز استفاده میشود .

 

 

پایان

 

ادامه دارد... .

 

 

قبل از اینکه در مورد تشخیص تفریقی فتق مستقیم وغیر مستقیم بحث نمایم لازم است تا در مورد عمومیات فتق واناتومی ناحیه معلومات داشته باشیم

صفحه نخست
پست الکترونیک
آرشیو مطالب
عناوین مطالب وبلاگ

دی 1388
آبان 1388
مهر 1387
اردیبهشت 1387
فروردین 1387

جوان امروز
سویدن سرزمین صلح و رفاه
فدراسیون زنان
 

 Powered By  BLOGFA.COM